27 August, 2026 02:21 PM IST | Washington | Gujarati Mid-day Online Correspondent
ફાઇલ તસવીર
ટેક જાયન્ટ મેટા (META) પોતાના સોશિયલ મીડિયા (Social Media) પ્લેટફોર્મ ફેસબુક (Facebook) અને ઇન્સ્ટાગ્રામ (Instagram) દ્વારા યુવાનોમાં વ્યસન વધારવાના આરોપસર યુએસ (US) રાજ્યોના ગઠબંધન દ્વારા કરવામાં આવેલા હાઈ-પ્રોફાઈલ મુકદ્દમાનો ઉકેલ લાવવા માટે ડોલર ૧૭ બિલિયન સુધીના ઐતિહાસિક સમજૂતી કરાર પર સંમત થઈ છે. બુધવારે, ૨૬ ઓગસ્ટે ફેડરલ કોર્ટમાં જાહેર કરાયેલા કરાર મુજબ, કંપની ટીનએજ યુઝર્સ માટે વૈશ્વિક સ્તરે પ્લેટફોર્મમાં વ્યાપક ફેરફારો કરશે, જેમાં દૈનિક ૨ કલાકની મર્યાદિત સમયરેખા (Meta Teen Safety Settlement) અને રાત્રિ દરમિયાન સંપૂર્ણ ઉપયોગ પર પ્રતિબંધનો સમાવેશ થાય છે.
સગીરોમાં સ્ક્રીનનો અતિશય વપરાશ અટકાવવા માટે, મેટા ૧૮ વર્ષથી ઓછી ઉંમરના તમામ યુઝર્સ માટે ફેસબુક અને ઇન્સ્ટાગ્રામ પર દૈનિક ૨ કલાકની ડિફોલ્ટ મર્યાદા લાગુ કરશે. એકવાર ટીનએજર ૨ કલાકની આ મર્યાદા વટાવી લેશે, પછી આગળ વપરાશ માટે માતાપિતાની સ્પષ્ટ મંજૂરી મેળવવી જરૂરી બનશે.
આ ઉપરાંત, સોશિયલ મીડિયા કંપની મધ્યરાત્રિથી સવારે ૬:૦૦ વાગ્યા દરમિયાન મોડી રાત્રિના વપરાશ પર સંપૂર્ણ પ્રતિબંધ મૂકશે, જેથી તે સમયગાળા દરમિયાન ટીનએજર્સના એકાઉન્ટ આપોઆપ લોક થઈ જશે. શાળાના સમય દરમિયાન ધ્યાન ભંગ ન થાય તે માટે, મેટા શાળાના દિવસોમાં સવારે ૮:૦૦ થી બપોરે ૩:૦૦ વાગ્યા વચ્ચેની તમામ બિન-જરૂરી નોટિફિકેશન ડિફોલ્ટ રૂપે બંધ (મ્યુટ) કરશે. સામાજિક સરખામણીના દબાણને ઘટાડવા માટે, ટીનએજર એકાઉન્ટ્સ પર કાલક્રમિક (ક્રોનોલોજીકલ) ફીડ્સ ડિફોલ્ટ રહેશે, બ્યુટી-એન્હાન્સિંગ ફિલ્ટર્સ બ્લોક કરવામાં આવશે અને જાહેરમાં દેખાતી "લાઈક્સ" ની સંખ્યા છુપાવવામાં આવશે.
આ કરાર સાથે કેલિફોર્નિયામાં ચાલી રહેલી એક મહત્વપૂર્ણ ફેડરલ ટ્રાયલનો અંત આવ્યો છે, જેમાં અમેરિકાના લગભગ ૫૦ રાજ્યો અને પ્રદેશોએ મેટા પર વ્યસનકારક એલ્ગોરિધમ્સ બનાવવા, બાળકોનું રક્ષણ કરવામાં નિષ્ફળ જવાનો અને માતાપિતાની સંમતિ વિના ૧૩ વર્ષથી ઓછી વયના યુઝર્સનો ડેટા અયોગ્ય રીતે એકત્રિત કરવાનો આરોપ મૂક્યો હતો. જોકે મેટાએ તમામ કાનૂની જવાબદારી અને ગેરરીતિઓને નકારી કાઢી છે, પરંતુ તે અંદાજે ડોલર ૧૧.૭ બિલિયનના પ્રારંભિક બેઝ સેટલમેન્ટ ચૂકવવા સંમત થઈ છે, જે આપત્તિ સુરક્ષાના નિયમોના ઉદ્યોગ-વ્યાપી અમલીકરણના આધારે આગામી દાયકામાં વધીને ડોલર ૧૭ બિલિયન સુધી પહોંચી શકે છે.
રાજ્યોના કાનૂની પ્રતિનિધિઓએ આ કરારને એક ક્રાંતિકારી પગલું ગણાવ્યું છે જે ટીનએજર્સના સોશિયલ મીડિયા વપરાશની પદ્ધતિને મૂળભૂત રીતે બદલી નાખશે. મેટાને આ કરાર હેઠળ ત્રીજા ક્વાર્ટરમાં અંદાજે ડોલર ૧૦ બિલિયનનો કાનૂની ખર્ચ નોંધાવાની અપેક્ષા છે.
પોતાની નવી નીતિઓનો બચાવ કરતાં, મેટાએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે તેની પોતાની એપ્સ પર સ્ક્રીન ટાઈમ અટકાવવાથી ત્યારે જ સંપૂર્ણ સફળતા મળશે જ્યારે હરીફ પ્લેટફોર્મ્સ પણ આવા જ સુરક્ષાત્મક પગલાં અપનાવશે. મેટાના ચીફ લીગલ ઓફિસર સી.જે. મહોનીએ ટિકટોક, સ્નેપચેટ અને યુટ્યુબ સહિતની સ્પર્ધક નેટવર્ક્સને સમાન વય-ચકાસણી ટેકનોલોજી, વપરાશની મર્યાદા અને રાત્રિના પ્રતિબંધો તાત્કાલિક લાગુ કરવા વિનંતી કરી છે.
ચિલ્ડ્રન સેફ્ટી એડવોકેટ્સ અને કાનૂની નિષ્ણાતોએ આ કરારને ડિજિટલ વેલબીઇંગ માટે એક મહત્વપૂર્ણ પ્રારંભિક પગલું ગણાવીને આવકાર્યો છે, તેમજ વૈશ્વિક નિયામકોને તમામ ડિજિટલ સેવાઓમાં યુવા સુરક્ષા કાયદાઓને ફરજિયાતપણે ઘડી કાઢવા વિનંતી કરી છે.
