24 March, 2026 09:49 AM IST | Iran | Gujarati Mid-day Correspondent
જો સંવર્ધન પ્રક્રિયા ચાલુ રહે તો એ વધવાની શક્યતાનું સૂચક છે.
ઇન્ટરનૅશનલ ઍટમિક એનર્જી એજન્સી (IAEA)એ અંદાજ લગાવ્યો છે કે ઈરાન પાસે હવે ૬૦ ટકા શુદ્ધતાવાળું ૪૪૦.૯ કિલો (૯૭૨ પાઉન્ડ) સમૃદ્ધ યુરેનિયમ છે. જોકે આ ૯૦ ટકાના શસ્ત્ર-ગ્રેડ કરતાં ઓછું છે, એ હજી પણ વિશાળ છે કારણ કે સંવર્ધન સિદ્ધાંતમાં અનેક પરમાણુ શસ્ત્રોના ઉત્પાદનને સક્ષમ બનાવવા માટે એ આગળ વધી શકે છે. IAEAના ડિરેક્ટર જનરલ રાફેલ ગ્રોસીએ ભારપૂર્વક જણાવ્યું હતું કે આવી સામગ્રીનો કબજો હોવાનો અર્થ એ નથી કે કોઈની પાસે પરમાણુ શસ્ત્ર છે, છતાં જો સંવર્ધન પ્રક્રિયા ચાલુ રહે તો એ વધવાની શક્યતાનું સૂચક છે.
રેડિયોઍક્ટિવ ડિસ્પર્સલ ડિવાઇસ (RDD) અથવા ડર્ટી બૉમ્બ એ પરંપરાગત વિસ્ફોટકો અને કિરણોત્સર્ગી પદાર્થોનું મિશ્રણ છે. ઍટમ બૉમ્બ ફૂટે ત્યારે લાખોગણી શક્તિશાળી ઊર્જા મુક્ત થાય છે, પણ ડર્ટી બૉમ્બ પરમાણુ બૉમ્બની જેમ મોટા સ્તરે દૂષણ ફેલાવતો નથી એટલે એ મોટા પાયે જાનહાનિ તરફ દોરી જતો નથી. કિરણોત્સર્ગી સ્રોતોને વિસ્ફોટકોમાં ભરીને કાર, ડ્રોન અને મિસાઇલો દ્વારા પરિવહન કરી શકાય છે. એથી જ ડર્ટી બૉમ્બને સામૂહિક વિક્ષેપનાં શસ્ત્રો કહેવામાં આવે છે. એનો સંપૂર્ણ સામૂહિક વિનાશ કરતાં માનસિક અને આર્થિક પ્રભાવ વધુ છે અને આજ સુધી કોઈ પણ રાષ્ટ્ર અથવા બિન-રાજ્ય પક્ષ દ્વારા યુદ્ધમાં એનો ઉપયોગ થયો હોવાનું નોંધાયું નથી.
