30 March, 2026 02:02 PM IST | Washington | Gujarati Mid-day Online Correspondent
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પની ફાઇલ તસવીર
પશ્ચિમ એશિયા (Western Asia)માં સંઘર્ષ ફાટી નીકળ્યાને એકત્રીસ દિવસ વીતી ગયા છે, છતાં તેનો માર્ગ હજુ સુધી નક્કી નથી! દરમિયાન, ઈરાન (Iran) પર અમેરિકા (America)ના સંભવિત ભૂમિ આક્રમણ અંગે અટકળો વધી રહી છે. અમેરિકાના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ (Donald Trump)ના તાજેતરના નિવેદનો અને મધ્ય પૂર્વમાં અમેરિકાની વધતી જતી લશ્કરી હાજરીને કારણે આ અટકળો વધુ વેગ પકડી રહી છે. ટ્રમ્પ ઈરાનમાં હાલમાં સ્થિત ૪૦૦ કિલોગ્રામ યુરેનિયમ પાછું મેળવવાનો આદેશ આપી શકે છે; જોકે, આ બાબતે હજુ સુધી કોઈ નિર્ણય લેવામાં આવ્યો નથી.
અમેરિકા (United States)ના રાષ્ટ્રપતિ ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પ ઈરાનમાં જમીન કાર્યવાહી (US-Iran War) કરવાનું વિચારી રહ્યા હોવાના અહેવાલ છે. આ દાવો અમેરિકન મીડિયા આઉટલેટ્સ દ્વારા કરવામાં આવ્યો છે. આ કામગીરીનો ઉદ્દેશ્ય આશરે ૯૭૦ પાઉન્ડ (લગભગ 400 કિલોગ્રામ) સમૃદ્ધ યુરેનિયમ કાઢવાનો છે, જેનો ઉપયોગ તેહરાન (Tehran) પરમાણુ શસ્ત્રો બનાવવા માટે કરી શકે છે.
અમેરિકન નેતાની નજીકના એક સ્ત્રોતને ટાંકીને એક મીડિયામા અહેવાલ આપ્યો છે કે, ટ્રમ્પે તેમના સલાહકારોને પણ સૂચના આપી છે કે તેઓ સંઘર્ષનો અંત લાવવાની શરત તરીકે તેહરાન પર આ સામગ્રી સોંપવા માટે સંમત થવા દબાણ કરે.
અહેવાલો અનુસાર, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે (Donald Trump) અમેરિકાના રાજકીય સાથીઓને સ્પષ્ટ સંકેત આપ્યો છે કે તેહરાન પરમાણુ સામગ્રી જાળવી શકશે નહીં. તેમણે એવી શક્યતા પર ચર્ચા કરી છે કે, જો ઈરાન વાટાઘાટોના ટેબલ પર તેને સોંપશે નહીં, તો તેને બળ દ્વારા કબજે કરવામાં આવશે.
દરમિયાન, ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે એમ પણ કહ્યું કે પાકિસ્તાની રાજદૂતો દ્વારા સહાયિત, યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સ અને ઈરાન વચ્ચે હાલમાં ચાલી રહેલી પરોક્ષ વાટાઘાટોમાં (US-Iran War) પ્રગતિ થઈ રહી છે. તેમણે ટિપ્પણી કરી, "ટૂંક સમયમાં એક કરાર થઈ શકે છે."
નોંધનીય છે કે પાકિસ્તાન (Pakistan), ઇજિપ્ત (Egypt) અને તુર્કીએ (Turkey) યુએસ (US) અને ઈરાન વચ્ચે મધ્યસ્થીની ભૂમિકા ભજવી છે. જો કે, આજ સુધી, વોશિંગ્ટન (Washington) અને તેહરાને સંઘર્ષનો અંત લાવવા માટે સીધી વાટાઘાટો કરી નથી.
ડોનાલ્ડ ટ્રમ્પે ઈરાન સામે યુદ્ધ કરવા પાછળના વિવિધ કારણો આપ્યા છે, છતાં તેણે સતત કહ્યું છે કે આ લશ્કરી કાર્યવાહીમાં ઇઝરાયલ (Israel)ને ટેકો આપવાનો તેમનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય એ સુનિશ્ચિત કરવાનો હતો કે ઈરાન ક્યારેય પરમાણુ શસ્ત્રો પ્રાપ્ત ન કરે.
વધુમાં, તેણે કહ્યું છે કે તેઓ ઈરાનના શસ્ત્ર કાર્યક્રમને કાયમી ધોરણે નાબૂદ કરવાના તેમના વચનને પૂર્ણ કરવા માટે કોઈપણ હદ સુધી જવા માટે તૈયાર છે.
રવિવારે રાત્રે, સંઘર્ષને વધુ તીવ્ર બનાવવાની ધમકી આપતા, ટ્રમ્પે જાહેર કર્યું કે ઈરાને યુનાઇટેડ સ્ટેટ્સની માંગણીઓનું પાલન કરવું પડશે - અન્યથા, તેમની પાસે કોઈ દેશ રહેશે નહીં.
ઈરાનના યુરેનિયમનો ઉલ્લેખ કરતા, ટ્રમ્પે ટિપ્પણી કરી, "તેઓ અમને પરમાણુ ધૂળ સિવાય કંઈ આપશે નહીં."
આ એક જોખમી અને જટિલ કાર્ય છે - ઘણા પરમાણુ નિષ્ણાતો માને છે કે ઈરાનમાં યુએસ સૈનિકોની મોટી તૈનાતી વિના તે પૂર્ણ થઈ શકશે નહીં. રિપબ્લિકન રાષ્ટ્રપતિ માટે, આ એક ખતરનાક અને રાજકીય રીતે સંવેદનશીલ અભિયાન છે.
ભૂતપૂર્વ યુએસ લશ્કરી અધિકારીઓ અને નિષ્ણાતોને ટાંકીને, મીડિયાએ અહેવાલ આપ્યો છે કે યુરેનિયમ બળજબરીથી કબજે કરવાનો કોઈપણ પ્રયાસ જટિલ અને જોખમી બંને હશે. આ સંભવિત કામગીરીમાં ઈરાન તરફથી બદલો લેવાની સંભાવના છે અને ટ્રમ્પની ટીમે જાહેરમાં ઉલ્લેખ કરેલા ચારથી છ અઠવાડિયાના સમયમર્યાદાથી પણ વધુ સંઘર્ષનો સમયગાળો લંબાવી શકે છે.
વધુમાં, નિષ્ણાતોએ જણાવ્યું હતું કે આવી કાર્યવાહી માટે, યુ.એસ. લશ્કરી ટીમોએ ઈરાની સુવિધાઓમાં ઘૂસણખોરી કરવી પડશે; આમ કરવાથી, તેઓને તેહરાનની સપાટીથી હવામાં પ્રહાર કરતી મિસાઇલો અને ડ્રોનથી હુમલાઓનો સામનો કરવો પડશે. એકવાર સ્થળ પર પહોંચ્યા પછી, યુ.એસ. સૈનિકોએ પહેલા વિસ્તારને સુરક્ષિત કરવાની જરૂર પડશે જેથી ખોદકામના સાધનોથી સજ્જ ઇજનેરો કાટમાળમાંથી બહાર નીકળીને ત્યાં મૂકેલા કોઈપણ લેન્ડમાઇન અથવા બૂબી ટ્રેપને નિષ્ક્રિય કરી શકે. એકવાર પરમાણુ સામગ્રી મળી જાય, પછી તેને કાઢવા માટે એક વિશિષ્ટ ઓપરેશન ટીમની જરૂર પડશે.
અહેવાલો અનુસાર, અત્યંત સમૃદ્ધ યુરેનિયમ ૪૦ થી ૫૦ વિશિષ્ટ સિલિન્ડરોમાં સંગ્રહિત થાય છે જે સ્કુબા ટેન્ક જેવા હોય છે.
