30 May, 2026 03:25 PM IST | Mumbai | Gujarati Mid-day Online Correspondent
પ્રતીકાત્મક તસવીર (સૌજન્ય: મિડ-ડે)
મુંબઈમાં ચોમાસાની ઋતુ નજીક આવી રહી છે, ત્યારે મહારાષ્ટ્ર હાઉસિંગ એન્ડ એરિયા ડેવલપમેન્ટ ઓથોરિટી (મ્હાડા) એ શહેરના ટાપુ વિસ્તારમાં 82 ઉપકર પામેલી ઇમારતોને અત્યંત જોખમી જાહેર કરી છે. ભારે વરસાદ દરમિયાન કોઈ પણ દુર્ઘટના ટાળવા માટે, મ્હાડાએ આ ઇમારતોના રહેવાસીઓ અને ભાડૂઆતોને તાત્કાલિક ખાલી કરાવવાની પ્રક્રિયા શરૂ કરી છે.
મ્હાડાનું મુંબઈ મકાન સમારકામ અને પુનર્નિર્માણ બોર્ડ દર વર્ષે ચોમાસા પહેલા માળખાકીય સર્વેક્ષણ કરે છે. આ વર્ષના સર્વેક્ષણમાં કુલ 82 ઇમારતોને જોખમી જાહેર કરવામાં આવી છે. આમાંથી, ગયા વર્ષના સર્વેક્ષણમાં 43 ઇમારતોને પણ અસુરક્ષિત જાહેર કરવામાં આવી હતી, જ્યારે બાકીની ઇમારતોને નવીનતમ નિરીક્ષણ પછી યાદીમાં સામેલ કરવામાં આવી છે.
મ્હાડાના જણાવ્યા અનુસાર, આ ઇમારતો ખૂબ જ જર્જરિત સ્થિતિમાં છે અને ચોમાસા દરમિયાન તૂટી પડવાનું ગંભીર જોખમ છે. આવી સ્થિતિમાં, ફક્ત રહેવાસીઓ જ નહીં પરંતુ ત્યાંથી પસાર થતા લોકોના જીવ પણ જોખમમાં મુકાઈ શકે છે.
મુંબઈનો ટાપુ શહેર વિસ્તાર મોટી સંખ્યામાં જૂની ઉપકર પામેલી ઇમારતોનું ઘર છે, જેમાંથી ઘણીને મોટા સમારકામ અથવા પુનર્વિકાસની જરૂર છે. આ કારણોસર, દર વર્ષે ચોમાસા પહેલા ખતરનાક ઇમારતોને ઓળખવા માટે એક ખાસ સર્વે કરવામાં આવે છે.
મ્હાડા દ્વારા બહાર પાડવામાં આવેલી યાદી મુજબ, આ 82 ઇમારતોમાં હાલમાં કુલ 2,736 લોકો રહે છે. આમાં 2,256 રહેણાંક ભાડૂઆતો અને રહેવાસીઓનો સમાવેશ થાય છે, જ્યારે 480 લોકો બિન-રહેણાંક એકમોમાં કામ કરતા અથવા રહેતા હોવાનું કહેવાય છે.
ખાલી કરાવવાની ઝુંબેશના ભાગ રૂપે, મ્હાડાએ અત્યાર સુધીમાં 176 રહેણાંક એકમોને ખાલી કરાવવાની નોટિસ જારી કરી છે. અધિકારીઓએ જણાવ્યું હતું કે રહેવાસીઓને તબક્કાવાર નોટિસ આપવામાં આવી રહી છે અને ચોમાસુ તીવ્ર બને તે પહેલાં તમામ લોકોને સુરક્ષિત સ્થળોએ ખસેડવાના પ્રયાસો કરવામાં આવી રહ્યા છે.
ટ્રાન્ઝીટ આવાસ વ્યવસ્થા અંગે, મ્હાડાએ જણાવ્યું હતું કે અત્યાર સુધીમાં 29 ભાડૂઆતોને મ્હાડાના ટ્રાન્ઝિટ કેમ્પમાં ખસેડવામાં આવ્યા છે, જ્યારે 36 લોકોએ પોતાની રીતે વૈકલ્પિક રહેઠાણ વ્યવસ્થા કરી છે. બાકીના રહેવાસીઓને સુરક્ષિત સ્થળે ખસેડવાની પ્રક્રિયા પણ ચાલી રહી છે.
મ્હાડાનો અંદાજ છે કે લગભગ 2,102 રહેવાસીઓને ટ્રાન્ઝિટ કેમ્પમાં રહેવાની જરૂર પડશે. મુંબઈ બિલ્ડિંગ રિપેર એન્ડ રિકન્સ્ટ્રક્શન બોર્ડે પાત્ર રહેવાસીઓ માટે જરૂરી વહીવટી અને લોજિસ્ટિક્સ પ્રક્રિયાઓ શરૂ કરી છે.
MHADA એ ખતરનાક ઇમારતોમાં રહેતા નાગરિકોને સ્થળાંતર પ્રક્રિયામાં સંપૂર્ણ સહયોગ આપવા અપીલ કરી છે. સત્તાવાળાઓએ ચેતવણી આપી છે કે માળખાકીય રીતે નબળી ઇમારતોમાં રહેવાથી ભારે વરસાદ દરમિયાન અકસ્માતો, ઇજાઓ અથવા મૃત્યુનું જોખમ વધી શકે છે.
આ સાથે, નાગરિકોને અપીલ કરવામાં આવી છે કે તેઓ જૂની ઇમારતોમાં તિરાડો, દિવાલો ઝૂલતી હોય, પાણી લીકેજ અથવા ઇમારતના કોઈપણ ભાગ તૂટી પડવાના કોઈપણ સંકેતોની તાત્કાલિક જાણ કરે, જેથી સમયસર જરૂરી પગલાં લઈ શકાય.
MHADA એ કટોકટીની સ્થિતિમાં મદદ માટે એક ઇમરજન્સી હેલ્પલાઇન પણ સક્રિય કરી છે. નાગરિકો મુંબઈ બિલ્ડિંગ રિપેર એન્ડ રિકન્સ્ટ્રક્શન બોર્ડના કંટ્રોલ રૂમનો 23536945, 23517423 અથવા મોબાઇલ નંબર 9321637699 પર સંપર્ક કરી શકે છે. આ ઉપરાંત, તાત્કાલિક સહાય માટે બૃહન્મુંબઈ મ્યુનિસિપલ કોર્પોરેશનના કંટ્રોલ રૂમનો પણ સંપર્ક કરી શકાય છે.