Dharmendra Pradhan resigns: કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને આપ્યું રાજીનામું

Dharmendra Pradhan resigns: કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને NEET પરીક્ષા લીકના વિવાદને લઈને વધતા દબાણ વચ્ચે કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળમાંથી રાજીનામું આપ્યું છે.

ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન

કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને NEET પરીક્ષા લીકના વિવાદ (Dharmendra Pradhan resign)ને લઈને વધતા દબાણ વચ્ચે કેન્દ્રીય મંત્રીમંડળમાંથી રાજીનામું આપ્યું છે. દેશની સ્પર્ધાત્મક પરીક્ષા પ્રણાલીમાં કથિત અનિયમિતતાઓ માટે મંત્રીને જવાબદાર ઠેરવતા વિપક્ષી દળો અને વિદ્યાર્થી જૂથોની સતત માંગણીઓ બાદ રાજીનામું આપવામાં આવ્યું છે. ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને પોતાનું રાજીનામું પ્રધાનમંત્રી નરેન્દ્ર મોદીને સુપરત કર્યું હતું, જેમણે તેનો સ્વીકાર કર્યો હોવાનું માનવામાં આવે છે.  નવા શિક્ષણ મંત્રીની નિમણૂક અંગે સત્તાવાર જાહેરાતની રાહ જોવાઈ રહી છે.

આ પગલું પેપર લીક અને પરીક્ષાની અનિયમિતતાઓને કારણે લગભગ બે મહિનાના વિરોધના વધતાં જતાં પ્રભાવ બાદ સામે આવ્યું છે. આ મુદ્દાએ સંસદના ચોમાસુ સત્રમાં પણ વિક્ષેપ પાડ્યો હતો. જેમાં વિપક્ષી દળોએ બંને ગૃહોમાં સામાન્ય કાર્યવાહીની મંજૂરી આપતા પહેલા વારંવાર પ્રધાનના રાજીનામા (Dharmendra Pradhan resign)ની માંગ કરી હતી.

પ્રદર્શનકારીઓએ વધુ જવાબદારી, રાષ્ટ્રીય પરીક્ષણ એજન્સી (એન. ટી. એ.) માં સુધારા અને પારદર્શક પરીક્ષા પ્રણાલીની માંગ સાથે દેશના ઘણા ભાગોમાં વિદ્યાર્થીઓના નેતૃત્વમાં વિરોધ પ્રદર્શન વધુ તીવ્ર બન્યું હતું.  પરીક્ષા સુધારા અંગે કેન્દ્ર તરફથી લેખિત ખાતરી મળ્યા બાદ સામાજિક કાર્યકર્તા સોનમ વાંગચુકે તેમની ૨૬ દિવસની ભૂખ હડતાળ સમાપ્ત કર્યા બાદ વિરોધને વધુ વેગ મળ્યો હતો.

સરકારે શરૂઆતમાં કહ્યું હતું કે સતત રાજકીય દબાણ હોવા છતાં તે પ્રધાનનું રાજીનામું માંગશે નહીં.  જો કે, છેલ્લા બે દિવસમાં કેન્દ્રીય મંત્રીઓ અને વિદ્યાર્થી પ્રતિનિધિઓ વચ્ચેની વાટાઘાટોમાં કથિત રીતે ચાલી રહેલા મડાગાંઠનો ઉકેલ શોધવા પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરવામાં આવ્યું હતું, જેમાં રાજીનામાની (Dharmendra Pradhan resign) માંગ એક મુખ્ય મુદ્દો રહ્યો હતો.

ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન કે જેમણે ૨૦૨૧થી કેન્દ્રીય શિક્ષણ મંત્રી તરીકે સેવા આપી છે, તેમણે રાષ્ટ્રીય શિક્ષણ નીતિ (એનઇપી)ના અમલીકરણ અને કેટલાક ઉચ્ચ શિક્ષણ સુધારાઓની દેખરેખ રાખી હતી. હવે તેમનું રાજીનામું હાલમાં ચાલી રહેલ નીટ પરીક્ષા લીકના વિવાદ વચ્ચે મોદી સરકાર માટે સૌથી મહત્વપૂર્ણ રાજકીય ઘટનાક્રમોમાંનું એક છે.

ધર્મેન્દ્ર પ્રધાને શું કહ્યું પોસ્ટમાં?

તેમણે એક પોસ્ટ જારી કરીને લખ્યું હતું કે

મારા યુવા સાથીઓ,

હું છેલ્લા ચાર દાયકાથી વધુ સમયથી વિદ્યાર્થીઓ, શિક્ષકો અને શિક્ષણ સુધારણા માટે સમર્પિત રહ્યો છું. મારો દૃઢ વિશ્વાસ રહ્યો છે કે એક સશક્ત, સમાવેશી અને દૂરદર્શી શિક્ષણ વ્યવસ્થા જ સશક્ત રાષ્ટ્રનો આધારસ્તંભ હોય છે. હું દેશના યુવાનોની આકાંક્ષાઓ, ભાવનાઓ અને તેમની વાજબી અપેક્ષાઓનું ખૂબ સન્માન કરું છું. ભારતની યુવા પેઢીના સપનાઓને સાકાર કરવા એ આપણા સૌના રાજકીય અને સામાજિક જીવનનો નૈતિક સંકલ્પ રહ્યો છે. આદરણીય વડા પ્રધાનજીના દૂરદર્શી નેતૃત્વમાં રાષ્ટ્રની સેવા કરવાની જે તક મને મળી, તે માટે હું વડા પ્રધાનજીનો આભાર વ્યક્ત કરું છું. પરંતુ ત્રીજી મે ૨૦૨૬ના રોજ યોજાયેલી NEET-UG પરીક્ષામાં ગેરરીતિઓ સામે આવી. ભારત સરકારે આની તુરંત નોંધ લેતા તપાસ CBIને સોંપી અને પરીક્ષા રદ કરી તથા ફરીથી પરીક્ષાની તારીખ જાહેર કરી. આ સાથે જ આગામી વર્ષથી આ પરીક્ષા CBT (Computer-based-test) મોડમાં યોજવાનો નિર્ણય લેવામાં આવ્યો.

આ દરમિયાન અમારી મુખ્ય પ્રાથમિકતા એ રહી કે ૨૦ લાખથી વધુ વિદ્યાર્થીઓની પરીક્ષા સુચારુ રીતે આયોજિત થાય. આ માટે `whole of government approach` હેઠળ કામ કરવામાં આવ્યું. આમાં ભારત સરકારની સાથે રાજ્ય સરકાર, ખાસ કરીને જિલ્લા વહીવટીતંત્રની મહત્વપૂર્ણ ભૂમિકા રહી. સાથે જ વિદ્યાર્થીઓ, વાલીઓ અને માતા-પિતાના સહયોગથી 21 જૂન 2026ના રોજ આ પરીક્ષા પૂર્ણ થઈ. પ્રથમ દિવસથી જ, આના પર મેં આના માટે જવાબદારી સ્વીકારી લીધી હતી અને આ પરિસ્થિતિથી ક્યારેય મોં નથી ફેરવ્યું. મારો એ સંકલ્પ હતો કે આપણે કોઈ પણ તેજસ્વી વિદ્યાર્થીનું ભવિષ્ય પરીક્ષા માફિયાના કારણે ખરાબ નહીં થવા દઈએ, કોઈ પણ વિદ્યાર્થી સાથે અન્યાય નહીં થવા દઈએ.

૧૬ જુલાઈના રોજ જાહેર થયેલા NEET-UG ના પરિણામો સંતોષજનક રહ્યા જેમાં ગરીબ પૃષ્ઠભૂમિમાંથી આવેલા અનેક તેજસ્વી વિદ્યાર્થીઓને પણ સફળતા મળી. પરંતુ આ દરમિયાન પણ અનેક વિદ્યાર્થીઓને ગેરમાર્ગે દોરવા માટે જવાબદાર પદો પર બેઠેલા વ્યક્તિઓએ અડચણો ઊભી કરવાનો પ્રયાસ કર્યો, જેનાથી મન અત્યંત વ્યથિત થયું. હું હંમેશાં આપણા પ્રજાતંત્રની શક્તિમાં અખૂટ વિશ્વાસ ધરાવનારો રહ્યો છું તથા યુવાનોની આકાંક્ષાઓ, સપનાઓ અને અપેક્ષાઓનું ખૂબ સન્માન કરતો આવ્યો છું. તેઓ માત્ર ભારતનું ભવિષ્ય જ નથી, પરંતુ એક નવા અને વિકસિત ભારતના વાહક, નિર્માતા અને ભવિષ્યના શિલ્પકાર પણ છે. છેલ્લા દસ દિવસોનો ઘટનાક્રમ જોઈને મારું મન દુઃખી છે. આ મારા માટે વ્યક્તિગત પ્રતિષ્ઠાનો વિષય નથી.

ભારતની યુવાશક્તિ જ આ દેશની અસલી તાકાત છે.

દેશની યુવાશક્તિને ભ્રમના કુચક્રમાં ફસાવા નહીં દઈએ, એ જ મારો સંકલ્પ છે.

જંતર-મંતર પર અને દેશમાં જે સ્થિતિ બની છે, આ સ્થિતિનો રાષ્ટ્રવિરોધી તાકાતો લાભ ન ઉઠાવે, દેશની એકતા જળવાઈ રહે, ભારતના એક પણ વિદ્યાર્થીનું ભવિષ્ય કાનૂની ગૂંચવણોમાં ન અટવાય, આપણા બાળકો પોતાનો સમય અભ્યાસમાં લગાવે, કરિયર બનાવવા પર ફોકસ કરે, આ જ વાત વિચારતા મેં મારો રાજીનામું પત્ર માનનીય વડા પ્રધાનજીને મોકલી આપ્યો છે.

હું આદરણીય વડા પ્રધાનજીના માર્ગદર્શન, વિશ્વાસ અને નિરંતર સહયોગ માટે હાર્દિક કૃતજ્ઞતા વ્યક્ત કરું છું. સાથે જ, મંત્રીપરિષદના મારા તમામ સન્માનિત સહયોગીઓ, મંત્રાલયના અધિકારીઓ તેમજ કર્મચારીઓ અને એ તમામ વ્યક્તિઓનો પણ આભાર વ્યક્ત કરું છું, જેમની સાથે મને કામ કરવાનું સૌભાગ્ય પ્રાપ્ત થયું. રાષ્ટ્રસેવા એ મારા જીવનની સર્વોચ્ચ પ્રાથમિકતા છે. હું આ માટે સદા સમર્પિત રહીશ.

પ્રભુ શ્રી જગન્નાથજીના આશીર્વાદથી હું ભવિષ્યમાં પણ ભારત માતા, ઓડિશાની જનતા તથા દેશના યુવાનોની આકાંક્ષાઓ પૂરી કરવા માટે દરેક સંભવ રીતે મારી જાતને સમર્પિત રાખીશ.

આપનો,

ધર્મેન્દ્ર પ્રધાન