30 October, 2026 08:39 PM IST | New Delhi | Gujarati Mid-day Online Correspondent
તસવીર સૌજન્ય મિડ-ડે
નૌકાદળના જણાવ્યા અનુસાર, 29 ઑક્ટોબરના રોજ, વિમાને સ્વદેશી વિમાનવાહક જહાજ INS વિક્રાંત પર તેનું પ્રથમ ઉતરાણ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યું. આ ભારતીય નૌકાદળમાં આ ફાઇટર ઍરક્રાફ્ટના સંચાલન તરફનું પ્રારંભિક પગલું છે.
રાફેલ મરીન ફાઇટર જેટને તેના પ્રથમ પ્રયાસમાં સ્વદેશી વિમાનવાહક જહાજ INS વિક્રાંત પર સફળતાપૂર્વક ઉતરાણ કરીને, ભારતીય નૌકાદળે દર્શાવ્યું છે કે ભારતની દરિયાઈ શક્તિ એક નવા સ્તરે પહોંચી ગઈ છે. આ સફળતા નૌકાદળના પાઇલટ્સની અપ્રતિમ કુશળતાને પ્રતિબિંબિત કરે છે. INS વિક્રાંત અને રાફેલ મરીનનું આ સંયોજન એ ગેરંટી છે કે સમુદ્રમાં ફક્ત ભારતની તાકાત પ્રદર્શિત થશે. ભારતીય નૌકાદળે આ ઘટનાનો એક વીડિયો પણ સોશિયલ મીડિયા પર શેર કર્યો છે.
નૌકાદળના જણાવ્યા અનુસાર, 29 ઑક્ટોબરના રોજ, વિમાને સ્વદેશી વિમાનવાહક જહાજ INS વિક્રાંત પર તેનું પ્રથમ ઉતરાણ સફળતાપૂર્વક પૂર્ણ કર્યું. આ સફળ પરીક્ષણ સાથે, રાફેલ મરીન ફાઇટર જેટને ભારતીય નૌકાદળમાં સામેલ કરવાની અને તેમને કામગીરી માટે તૈયાર કરવાની પ્રક્રિયામાં એક મહત્વપૂર્ણ પગલું આગળ વધ્યું છે. આ પરીક્ષણની ખાસ વાત એ છે કે વિમાન તેના પહેલા જ પ્રયાસમાં વિમાનવાહક જહાજના મર્યાદિત ફ્લાઇટ ડેક પર સફળતાપૂર્વક ઉતરાણ કર્યું.
ઍરક્રાફ્ટ કેરિયર પર ફાઇટર જેટ લેન્ડ કરવું એ નિયમિત ઍરપોર્ટ પર લેન્ડિંગ કરતા નોંધપાત્ર રીતે અલગ અને પડકારજનક છે. વિમાને ખૂબ જ ટૂંકા અંતરમાં તેની ગતિને નિયંત્રિત કરતી વખતે ડેક પર લેન્ડ કરવું આવશ્યક છે. આ માટે પાઇલટે ચોક્કસ નિયંત્રણ અને વિશિષ્ટ ઉડાન તકનીકોનો ઉપયોગ કરવો જરૂરી છે. ઍરક્રાફ્ટ કેરિયર સમુદ્રમાં તરતા ઍરપોર્ટ તરીકે કાર્ય કરે છે, પરંતુ તેનો રનવે જમીન આધારિત ઍરપોર્ટ જેટલો લાંબો નથી. તેથી, ફાઇટર જેટ ખાસ કરીને ટૂંકા અંતરમાં ઉડાન ભરવા અને જહાજ પર સુરક્ષિત રીતે ઉતરવા માટે રચાયેલ છે.
રાફેલ મરીન એક ફાઇટર ઍરક્રાફ્ટ છે જે આવા દરિયાઈ કામગીરી માટે રચાયેલ છે. INS વિક્રાંત પર રાફેલ મરીનનું સફળ લેન્ડિંગ માત્ર એક પરીક્ષણ નથી, પરંતુ ભારતીય નૌકાદળમાં આ ફાઇટર ઍરક્રાફ્ટના સંચાલન તરફનું પ્રથમ પગલું છે. વિમાન હાલમાં ટ્રાયલમાંથી પસાર થઈ રહ્યું છે. આ ટ્રાયલ ભારતીય નૌકાદળના ઍરક્રાફ્ટ કેરિયર્સથી ઍરક્રાફ્ટ ચલાવવાની પ્રક્રિયાને આગળ વધારી રહ્યા છે. આ ટ્રાયલનો હેતુ રાફેલ મરીન અને INS વિક્રાંત વચ્ચે ઓપરેશનલ સુસંગતતા સુનિશ્ચિત કરવાનો છે. તેઓ એ પણ દર્શાવશે કે સમુદ્રની સ્થિતિમાં ભારતીય ઍરક્રાફ્ટ કેરિયરના ફ્લાઇટ ડેકથી ઍરક્રાફ્ટ કેવી રીતે ઓપરેટ કરી શકે છે.
ભારતનું પ્રથમ સ્વદેશી વિમાનવાહક જહાજ, INS વિક્રાંત, ભારતીય નૌકાદળની દરિયાઈ ક્ષમતાઓનો એક મહત્વપૂર્ણ ઘટક છે. આ જહાજ સ્વદેશી રીતે બનાવવામાં આવ્યું છે. રાફેલ મરીન જેવા આધુનિક ફાઇટર ઍરક્રાફ્ટનું સંચાલન ભારતીય નૌકાદળની વિમાનવાહક જહાજ આધારિત લડાઇ ક્ષમતાને આગળ વધારવા માટે મહત્વપૂર્ણ છે. 29 ઑક્ટોબરના રોજ સફળ ઉતરાણ બાદ, રાફેલ મરીન ટ્રાયલનો આગામી તબક્કો મહત્વપૂર્ણ રહેશે. આ પરીક્ષણોની સફળ પૂર્ણતા ભારતીય નૌકાદળમાં વિમાનને કાર્યરત રીતે તૈયાર થવાનો માર્ગ મોકળો કરશે. આમ, INS વિક્રાંતના ડેક પર રાફેલ મરીનનું તેના પહેલા જ પ્રયાસમાં સફળ ઉતરાણ, ભારતની દરિયાઈ ઉડ્ડયન ક્ષમતાઓમાં એક નવો અધ્યાય ખોલી નાખ્યો છે.
INS વિક્રાંતના ડેક પર રાફેલ મરીનનું સફળ ઉતરાણ પાકિસ્તાની સંરક્ષણ વર્તુળોમાં નોંધપાત્ર ખળભળાટ મચાવી રહ્યું છે. રાફેલ મરીન અને સ્વદેશી વિમાનવાહક જહાજનું આ ઘાતક સંયોજન હિંદ મહાસાગરમાં ભારતના વ્યૂહાત્મક ફાયદામાં અનેકગણો વધારો કરશે, જેના કારણે પાકિસ્તાનના વ્યૂહાત્મક સમીકરણો સંપૂર્ણપણે હચમચી ગયા છે.