25 August, 2026 06:46 PM IST | Pune | Gujarati Mid-day Online Correspondent
રાહુલ ગાંધી (ફાઈલ તસવીર)
શંકરાચાર્ય સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે વિપક્ષના નેતા રાહુલ ગાંધીને ધાર્મિક વિરોધી નિવેદનો આપવાથી દૂર રહેવાની ચેતવણી આપી હતી, નહીંતર સખત વિરોધનો સામનો કરવો પડશે. રાહુલ ગાંધીએ મનુસ્મૃતિ અંગે નિવેદન આપ્યું હતું.
શંકરાચાર્ય સ્વામી અવિમુક્તેશ્વરાનંદે મનુસ્મૃતિ અંગે કૉંગ્રેસના નેતા રાહુલ ગાંધીના નિવેદન પર તીખી પ્રતિક્રિયા આપી છે. તેમણે કહ્યું કે મનુસ્મૃતિ અને સનાતન સાંસ્કૃતિક વિચારો પરનું તેમનું નિવેદન સનાતન પરંપરા પ્રત્યે તેમની સંપૂર્ણ અજ્ઞાનતા, ઉપરછલ્લી સમજ અને દ્વેષપૂર્ણ વલણ દર્શાવે છે. શંકરાચાર્યે ધર્મ વિરોધી નિવેદનો કરવા સામે ચેતવણી આપી હતી. તેમણે કહ્યું, "રાજકીય લાભ માટે પ્રાચીન ગ્રંથોમાંથી શ્લોકોને સંદર્ભની બહાર રજૂ કરવા એ ફક્ત આપણા સાંસ્કૃતિક વારસાનું અપમાન નથી પણ સમાજને ગેરમાર્ગે દોરવાનો ઘૃણાસ્પદ પ્રયાસ પણ છે."
શનિવારે મહારાષ્ટ્રના પુણેમાં આયોજિત વિદ્યાર્થી ગુંજ કાર્યક્રમમાં રાહુલ ગાંધીએ કહ્યું, "મહિલાઓને દબાવવાની માનસિકતા મનુસ્મૃતિમાંથી આવે છે, અને આજે આપણી લડાઈ આ માનસિકતા સામે છે. ભાજપ-આરએસએસના લોકો ઇચ્છે છે કે છોકરીઓ અને મહિલાઓ પાંજરામાં રહે, પરંતુ આપણે આવું ભારત નથી ઇચ્છતા."
તેમણે કહ્યું, "રક્ષણ અને જવાબદારીનો કાયદો: રાહુલ ગાંધીએ અયોગ્ય રીતે ટાંકેલા "પિતા રક્ષતિ કૌમારે, ભારત રક્ષતિ યૌવને..." શ્લોકમાં સ્ત્રીઓના દમનનું વર્ણન નથી, પરંતુ પરિવાર અને સમાજની તેમની સુરક્ષા, આદર અને પાલનપોષણ કરવાની જવાબદારી છે. સંસ્કૃત વ્યાકરણના દૃષ્ટિકોણથી, અહીં મૂળ શબ્દ "રક્ષતિ" (રક્ષણ કરવું) રક્ષણ સૂચવે છે, કોઈ પણ પ્રકારનું નિયંત્રણ (નિર્મંત્રયતિ) નહીં."
શંકરાચાર્યએ કહ્યું, "શાશ્વત પરંપરામાં મહિલાઓનું સ્થાન: ભારતીય સાહિત્યમાં, મહિલાઓને ફક્ત આશ્રિત જ નહીં, પણ "શક્તિ" (શક્તિ) અને "મહાનરામત્રી" માનવામાં આવે છે. ઋગ્વેદના દ્રષ્ટાઓ, ગાર્ગી, મૈત્રેયી અને લોપામુદ્રાથી લઈને "યત્ર નાર્યસ્તુ પૂજ્યન્તે રમન્તે તત્ર દેવતા:" ની ઘોષણા સુધી, આ સંસ્કૃતિ શક્તિ-કેન્દ્રિત સંઘર્ષને બદલે પરસ્પર પૂરકતા અને સર્વોચ્ચ આદર પર આધારિત છે.
તેમણે કહ્યું, "રાહુલ ગાંધી પણ રાજકીય ભ્રમ ધરાવે છે કે ભારતીય જનતા પાર્ટી મનુસ્મૃતિને ટેકો આપતી પાર્ટી છે, જે સંપૂર્ણપણે પાયાવિહોણી અને સત્યથી રહિત છે. સ્વતંત્ર ભારત અને કોઈપણ રાજકીય વ્યવસ્થાનું શાસન ફક્ત ભારતના બંધારણ દ્વારા સંચાલિત થાય છે." મનુસ્મૃતિ સાથે પક્ષને બળજબરીથી જોડવો એ રાહુલ ગાંધીનું બીજું એક બનાવટી જૂઠાણું છે."
શંકરાચાર્યએ કહ્યું, "રાહુલ ગાંધીના સતત મનુસ્મૃતિ વિરોધી નિવેદનોએ સંપૂર્ણપણે સાબિત કરી દીધું છે કે તેમની માનસિકતા મૂળભૂત રીતે હિન્દુ શાસ્ત્રો અને જીવનના શાશ્વત દર્શનનો વિરોધ કરે છે. સંસદથી લઈને જાહેર મંચ પર પણ મનુસ્મૃતિ અને અન્ય ધાર્મિક ગ્રંથો વિશે વારંવાર ખોટા અને ભ્રામક પ્રચારને કારણે અમે તેમને "હિંદુ ધર્મમાંથી બહિષ્કૃત" જાહેર કર્યા હતા.
શંકરાચાર્યએ કહ્યું, "અમે તેમને ચેતવણી આપીએ છીએ કે જો તેઓ અને તેમનો કૉંગ્રેસ પક્ષ સંપૂર્ણ શાસ્ત્રોના અભ્યાસ અને સમજણ વિના સનાતન ગ્રંથો પર આવી ભ્રામક અને અપમાનજનક ટિપ્પણીઓ કરવાનું ચાલુ રાખશે, તો દેશનો પ્રબુદ્ધ અને સનાતન-પ્રેમી સમાજ તેમની વૈચારિક અપરિપક્વતાનો મજબૂત અને મૌખિક રીતે વિરોધ કરવાનું ચાલુ રાખશે."
