11 April, 2026 09:14 PM IST | Mumbai | Gujarati Mid-day Online Correspondent
પ્રતીકાત્મક તસવીર (સૌજન્ય: મિડ-ડે)
સરકારે ડીઝલ પર નિકાસ ડ્યુટીમાં તાત્કાલિક અસરથી વધારો કર્યો છે. નિકાસ ડ્યુટી રૂ. 21.5 પ્રતિ લિટરથી વધારીને રૂ. 55.5 પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે. સરકારનું આ પગલું નોંધપાત્ર છે. આંતરરાષ્ટ્રીય સ્તરે તેલના ભાવમાં વધારો થવા વચ્ચે, તે સ્થાનિક પુરવઠો સુનિશ્ચિત કરશે અને તેલ કંપનીઓના અણધાર્યા નફાને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરશે. ઉડ્ડયન બળતણ ATF પર ડ્યુટી રૂ. 29.5 પ્રતિ લિટરથી વધારીને રૂ. 42 પ્રતિ લિટર કરવામાં આવી છે. પેટ્રોલ પર નિકાસ ડ્યુટી શૂન્ય રહે છે. આર્થિક દ્રષ્ટિકોણથી, આ નિર્ણય સરકારી આવક અને ફુગાવા પર સીધી અસર કરશે. નિકાસ જકાતમાંથી ઉત્પન્ન થતી વધારાની આવક સરકારને રાજકોષીય ખાધ ઘટાડવામાં અને જાહેર કલ્યાણ યોજનાઓ માટે ભંડોળ એકત્ર કરવામાં મદદ કરશે. વધુમાં, ડીઝલનો સ્થિર સ્થાનિક પુરવઠો લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચને સ્થિર કરશે. આ આખરે સામાન્ય માણસ માટે ફળો, શાકભાજી અને અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓના ભાવને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરશે. આ પગલું વૈશ્વિક ઊર્જા સંકટ વચ્ચે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે સલામતી જાળ પૂરી પાડવાનો પ્રયાસ છે.
સરકારે ડીઝલ પર નિકાસ ડ્યુટીમાં રૂ. 34 પ્રતિ લિટરનો મોટો વધારો કરવાનો હેતુ સ્થાનિક બજારમાં બળતણની પૂરતી ઉપલબ્ધતા સુનિશ્ચિત કરવા અને તેલ કંપનીઓ દ્વારા કરવામાં આવતા અતિશય અણધાર્યા નફાને રોકવાનો છે.
- પશ્ચિમ એશિયામાં ચાલી રહેલા યુદ્ધ અને ભૂ-રાજકીય તણાવને કારણે ક્રૂડ ઓઇલના ભાવ આસમાને પહોંચ્યા છે.
- આનાથી ખાનગી રિફાઇનરીઓ સ્થાનિક પંપ પર તેલ વેચીને નોંધપાત્ર નફો કમાઈ શકે છે.
- વધારેલી ડ્યુટી હવે તેમના માટે નિકાસને વધુ મોંઘી બનાવશે.
- આનાથી તેઓ ભારતીય બજારોમાં તેમના ઉત્પાદનો વેચવા માટે પ્રોત્સાહિત થશે.
- દેશમાં સંભવિત ઇંધણ સંકટનો ભય ટળી જશે.
આર્થિક દ્રષ્ટિકોણથી, આ નિર્ણય સરકારી આવક અને ફુગાવા પર સીધી અસર કરશે. નિકાસ જકાતમાંથી ઉત્પન્ન થતી વધારાની આવક સરકારને રાજકોષીય ખાધ ઘટાડવામાં અને જાહેર કલ્યાણ યોજનાઓ માટે ભંડોળ એકત્ર કરવામાં મદદ કરશે.
વધુમાં, ડીઝલનો સ્થિર સ્થાનિક પુરવઠો લોજિસ્ટિક્સ ખર્ચને સ્થિર કરશે. આ આખરે સામાન્ય માણસ માટે ફળો, શાકભાજી અને અન્ય આવશ્યક ચીજવસ્તુઓના ભાવને નિયંત્રિત કરવામાં મદદ કરશે. આ પગલું વૈશ્વિક ઊર્જા સંકટ વચ્ચે ભારતીય અર્થતંત્ર માટે સલામતી જાળ પૂરી પાડવાનો પ્રયાસ છે.
પાકિસ્તાનમાં પેટ્રોલ અને ડીઝલની કિંમત આસમાને જતાં પાકિસ્તાન સરકારે આગામી ૩૦ દિવસ માટે રાજધાની ઇસ્લામાબાદમાં પબ્લિક ટ્રાન્સપોર્ટ ફ્રી કરી દીધું છે. પાકિસ્તાનના ગૃહપ્રધાન મોહસીન નકવીએ ટ્વિટર પર લખ્યું છે કે આજથી આગામી ૩૦ દિવસ માટે ઇસ્લામાબાદમાં તમામ પબ્લિક ટ્રાન્સપોર્ટ સામાન્ય લોકો માટે મફત રહેશે. પેટ્રોલ-પમ્પ પર મોટરસાઇકલોની લાંબી કતારો જોવા મળી હતી. મોહસીન નકવીએ કહ્યું હતું કે ‘પબ્લિક ટ્રાન્સપોર્ટ ફ્રી કરવાના કારણે સરકારની તિજોરી પર ૩૫5 કરોડ રૂપિયાનો બોજો પડશે. સરકારે ટ્રકો અને બસો માટે ટાર્ગેટેડ સબસિડી યોજના શરૂ કરી છે.’
